സീതാസ്വയംവരം എന്ന ലേബല്‍ ഉള്ള പോസ്റ്റുകള്‍ കാണിക്കുന്നു. എല്ലാ പോസ്റ്റുകളും കാണിക്കൂ
സീതാസ്വയംവരം എന്ന ലേബല്‍ ഉള്ള പോസ്റ്റുകള്‍ കാണിക്കുന്നു. എല്ലാ പോസ്റ്റുകളും കാണിക്കൂ

2011 ഫെബ്രുവരി 23, ബുധനാഴ്‌ച

സീതാസ്വയംവരം

കൊട്ടാരക്കര തമ്പുരാന്‍ രാമായണകഥ എട്ട് ആട്ടകഥകളായി
എഴുതിയിട്ടുള്ളതില്‍ രണ്ടാമത്തേതാണ് ‘സീതാസ്വയംവരം’.
കഥാസംഗ്രഹം
രാമായണം ബാലകാണ്ഡത്തില്‍ വിശ്വാമിത്രന്റെ
ആഗമനം മുതല്‍ സീതാസ്വയംവരാനന്തരം പരശുരാമനുമായുണ്ടായ ഏറ്റുമുട്ടല്‍ വരെയുള്ള കഥാഭാഗമാണ് ഈ ആട്ടകഥയുടെ ഇതിവൃത്തം.

കോസലരാജാവായ ദശരഥന്‍ തന്റെ പുത്രന്മാരായ 
രാമ,ഭരത,ലക്ഷ്മണ,ശത്രുഘ്നന്മാരോട് കുശലപ്രശ്നം ചെയ്യുന്നതാണ് ആദ്യരംഗത്തില്‍. രണ്ടാം രംഗത്തില്‍ തന്റെ കൊട്ടാരത്തിലെത്തിയ ബ്രഹ്മര്‍ഷി വിശ്വാമിത്രനെ ദശരഥമഹാരാജന്‍ ആദരിച്ച്, ആഗമനോദ്ദേശം ചോദിച്ചറിയുന്നു. താന്‍ ഒരു വലിയ യാഗത്തിന് ഒരുങ്ങുകയാണെന്നും അതിന്റെ രക്ഷയ്ക്കായി രാമലക്ഷ്മണന്മാരെ തന്റെ കൂടെ അയയ്ക്കണമെന്നും വിശ്വാമിത്രന്‍ ദശരഥനോടാവിശ്യപ്പെടുന്നു. ബാലന്മാരായ രാമലക്ഷ്മണന്മാരെ അയയ്ക്കുവാന്‍ ദശരഥന്‍ വൈമനസ്യം പ്രകടിപ്പിക്കുന്നു. ഇതുകേട്ട് കോപിച്ച് പോകുവാനൊരുങ്ങുന്ന വിശ്വാമിത്രനെ സാകേതത്തിലെ കുലഗുരുവായ വസിഷ്ഠന്‍ തടഞ്ഞ്, സമാധാനിപ്പിക്കുന്നു. തുടര്‍ന്ന് വസിഷ്ഠനിര്‍ദ്ദേശാനുസ്സരണം ദശരഥന്‍ രാമലക്ഷ്മണന്മാരെ വിശ്വാമിത്രന്റെയൊപ്പം അയക്കുന്നു. തന്റെകൂടെ കാനനത്തില്‍ സഞ്ചരിക്കുന്ന രാമലക്ഷ്മണന്മാര്‍ക്ക് വിശപ്പും ദാഹവും അകറ്റുവാനായി വിശ്വാമിത്രന്‍ ‘ബല’, ‘അതിബല’ എന്നീ ദിവ്യമന്ത്രങ്ങള്‍ ഉപദേശിച്ചുകൊടുക്കുന്ന ഭാഗമാണ് രംഗം മൂന്ന്. നാലാം രംഗത്തില്‍ കാനനത്തില്‍ സഞ്ചരിക്കുന്ന രാമനെ താടക എന്ന നിശാചരി നേരിടുന്നു. മായായുദ്ധം ചെയ്യുന്ന താടകയെ വിശ്വാമിത്രനിര്‍ദ്ദേശാനുസ്സരണം രാമന്‍ വധിക്കുന്നു. തുടര്‍ന്ന് സന്തോഷവാനായ വിശ്വാമിത്രന്‍ രാമലക്ഷ്മണന്മാര്‍ക്ക് അനവധി ദിവ്യാസ്ത്രങ്ങള്‍ ഉപദേശിക്കുന്നു അഞ്ചാം രംഗത്തില്‍. ആറാം രംഗത്തില്‍ കൌശികാശ്രമത്തിലെത്തി വിശ്വാമിത്രന്‍ രാമലക്ഷ്മണന്മാരെ യാഗരക്ഷ ഏല്‍പ്പിക്കുന്നു. യാഗം മുടക്കുവാനായി വരുന്ന മാരീചസുബാഹുമാര്‍ രാമലക്ഷ്മണന്മാരുമായി ഏറ്റുമുട്ടുന്നു. രാമന്‍ മാരീചനെ അസ്ത്രപ്രയോഗത്താല്‍ സാഗരത്തിലെത്തിക്കുകയും, സുബാഹുവിനെ വധിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു രംഗം ഏഴില്‍. എട്ടാം രംഗത്തില്‍ രാക്ഷസശല്യമകന്ന് യാഗം സമംഗളം പര്യവസാനിപ്പിക്കാനായതില്‍ വിശ്വാമിത്രന്‍ സന്തോഷം പ്രകടിപ്പിക്കുകയും, ഇനി നമുക്ക് ഗംഗാനദികടന്ന് മിഥിലയിലേയ്ക്ക് പോകാം എന്ന് രാമലക്ഷ്മണന്മാരോട് നിര്‍ദ്ദേശിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. മിഥിലയിലേയ്ക്കുള്ള യാത്രാമദ്ധ്യേ വിശ്വാമിത്രനും രാമലക്ഷ്മണന്മാരും സുമതിരാജാവിന്റെ സത്ക്കാരം സ്വീകരിക്കുന്നഭാഗമാണ് രംഗം ഒന്‍പത്. പത്താം രംഗത്തില്‍ ഗൌതമാശ്രമത്തിലെത്തുന്ന രാമന്‍ ശിലയായി കിടന്നിരുന്ന അഹല്യയ്ക്ക് ശാപമോക്ഷം നല്‍കുന്നു. മിഥിലാപുരിയിലെത്തുന്ന വിശ്വാമിത്രനെ സ്വീകരിച്ചാനയിക്കുന്ന ജനകമഹാരാജാവ് കൂടെയുള്ള ബാലന്മാര്‍ ആരെന്ന് ചോദിച്ചറിയുന്നു രംഗം പതിനൊന്നില്‍. തുടര്‍ന്ന് കൌശികനിര്‍ദ്ദേശാനുസ്സരണം ജനകന്‍ ദിവ്യമായ ‘ശൈവചാപം’ അവിടേയ്ക്ക് വരുത്തുന്നു. ശ്രീരാമന്‍ ആ ചാപം എടുത്ത് കുലയ്ക്കുന്നതോടെ അത് പൊട്ടിപോകുന്നു. ജനകന്‍ തന്റെ പുത്രിയായ സീതയെ വില്ലുഖണ്ഡിച്ച രാമന് നല്‍കുന്നു. രംഗം പന്ത്രണ്ടില്‍ രാമന്റെ വര്‍ത്തമാനങ്ങള്‍ ജനകദൂതന്‍ ചെന്ന് ദശരഥനെ അറിയിക്കുന്നു. സന്തോഷവാനായ ദശരഥന്‍ പുത്രരോടും പരിവാരത്തോടും കൂടി മിഥിലയിലെത്തി ജനകനെ കാണുന്ന ഭാഗമാണ് രംഗം പതിമൂന്ന്. വിവാഹരംഗമാണ് പതിനാലാമത്തേത്. ദശരഥനന്ദനന്മാരായ രാമ, ലക്ഷ്മണ, ഭരത, ശത്രുഘ്നന്മാര്‍ യഥാക്രമം ജനകപുത്രിമാരായ സീത, ഊര്‍മ്മിള, മാണ്ഡവി, ശ്രുതകീര്‍ത്തിമാരെ വിവാഹം കഴിക്കുന്നു. വിവാഹാനന്തരം അയോദ്ധ്യയിലേയ്ക്കു മടങ്ങുന്ന ദശരഥനേയും പുത്രരേയും മാര്‍ഗ്ഗമദ്ധ്യേ പരശുരാമന്‍ തടയുന്ന ഭാഗമാണ് അന്ത്യരംഗത്തില്‍. തന്റെ ഗുരുവായ ശ്രീപരമേശ്വരന്റെ ദിവ്യമായ ചാപം മുറിച്ച രാമനോട് പരശുരാമന്‍ കയര്‍ക്കുന്നു. ബാലന്മാരായ തന്റെ തനയരില്‍ കോപിക്കരുതേയെന്ന് അപേക്ഷിക്കുന്ന ദശരഥനെ ഭാര്‍ഗ്ഗവരാമന്‍ അപമാനിക്കുന്നു. ഇതുകണ്ട് ശ്രീരാമനും കോപിഷ്ടനാവുന്നു. പരശുരാമന്‍ നല്‍കുന്ന വൈഷ്ണവചാപം ശ്രീരാമന്‍ കുലയ്ക്കുന്നു. ഇതോടെ ശ്രീരാമന്റെ മഹത്വം മനസ്സിലാക്കി, കോപം ശമിച്ച പരശുരാമന്‍ ശ്രീരാമനെ സ്തുതിച്ച്, വന്ദിച്ച് പോകുന്നു.
ഇപ്പോഴത്തെ അവതരണരീതി
*അന്ത്യരംഗം മാത്രമാണ് സാധാരണയായി അവതരിപ്പിച്ചുവരുന്നത്.
*പതിനൊന്നാം രംഗം അപൂര്‍വ്വമായി അവതരിപ്പിക്കപ്പെടാറുണ്ട്.
*ആദ്യ പത്തുരംഗങ്ങളും പന്ത്രണ്ട്, പതിമൂന്ന്, പതിന്നാല്, രംഗങ്ങളും ഇപ്പോള്‍ നടപ്പില്ല

2011 ഫെബ്രുവരി 21, തിങ്കളാഴ്‌ച

ആട്ടകഥാകാരന്‍

കൊട്ടാരക്കര തമ്പുരാന്‍
ആട്ടകഥ പ്രസ്ഥാനത്തിന്റേതന്നെ ഉപജ്ഞാതാവായ
ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ പേരും ജീവിതകാലഘട്ടവും ഇന്നും വിവാദവിഷയങ്ങളാണ്. പേര് വീരകേരളവര്‍മ്മയെന്നാണെന്നും ജീവിതകാലം പതിനേഴാം ശതകത്തിന്റെ മദ്ധ്യത്തിലൊ അതിനുശേഷമൊ ആണെന്നും ചില ചരിത്രകാര്‍ന്മാര്‍ അഭിപ്രായപ്പെടുന്നു. ഒരു ശങ്കരകവിയുടെ ശിഷ്യനായ ഇദ്ദേഹം അഷ്ടപദിയെ മാതൃകയാക്കിക്കൊണ്ട് (എന്നാല്‍ സംസ്കൃതത്തിലല്ല, ഇതിലെ ശ്ലോകങ്ങള്‍ മണിപ്രവാളത്തിലും പദങ്ങള്‍ ഭാഷയിലുമാണ് എഴുതിയിട്ടുള്ളത്.) രാമയണകഥ സമ്പൂര്‍ണ്ണമായി രംഗത്ത് അവതരിപ്പിക്കുവാന്‍ പാകത്തിന് എട്ട് ആട്ടക്കഥകളായി എഴുതി. പുത്രകാമേഷ്ടി, സീതാസ്വയംവരം, വിച്ഛിന്നാഭിഷേകം, ഖരവധം, ബാലിവധം, തോരണയുദ്ധം, സേതുബന്ധനം, യുദ്ധം എന്നിവയാണ് ആ എട്ടുകഥകള്‍. ‘രാമനാട്ടം’എന്നപേരിലാണ് തമ്പുരാന്റെ കാലത്തും പിന്നീട് വളരെ കാലത്തേക്കും ഈ രംഗകല അറിയപ്പെട്ടിരുന്നത്. ‘കഥകളി’ എന്ന പേര് പിന്നീടാണ് ഉണ്ടായത്. ആദിമകാലത്ത് തമ്പുരാന്റെ എട്ടുകഥകള്‍ക്കും പ്രചാരമുണ്ടായിരുന്നു. എന്നാല്‍ പില്‍കാലത്ത് സീതാസ്വയംവരം, ബാലിവധം, തോരണയുദ്ധം എന്നീ മൂന്നുകഥകള്‍ക്ക് മാത്രമായി പ്രചാരം. ഇതില്‍ തന്നെ ബാലിവധവും തോരണയുദ്ധവുമാണ് കളരിയില്‍ ചൊല്ലിയാടിക്കുന്ന ചിട്ടപ്രധാനമായ കഥകള്‍.

2009 ഏപ്രിൽ 21, ചൊവ്വാഴ്ച

സീതാസ്വയംവരം പുറപ്പാട്

രംഗത്ത്-ശ്രീരാമന്‍‍(കുട്ടിത്തരം മുടിവെച്ച പച്ചവേഷം)

ശ്ലോകം-രാഗം:ഗൌളീപന്ത്
“പവനതനയചേത: പങ്കജാര്‍ക്കം മുനീന്ദ്രൈ-
 രനുദിനമനുഭാവ്യം ശ്രീപതിം ശ്യാമളാംഗം
 ദിനകരകുലദീപം ജാനകീഭാഗ്യരാശീം
 കരധൃതശരചാപം നൌമി വില്വാദ്രിനാഥം”

{ഹനുമാന്റെ മനസ്സാകുന്ന താമരയ്ക്ക് സൂര്യനായുള്ളവനും, മഹർഷിശ്രേഷ്ഠന്മാരാൽ എന്നും ധ്യാനത്തിലൂടെ അനുഭവ്യനായവനും, ലക്ഷ്മീപതിയായുള്ളവനും, ശ്യാമശരീരനും, സൂര്യവംശത്തിനു ദീപമായുള്ളവനും, സീതയുടെ ഭാഗ്യത്തിന്റെ നിറവായുള്ളവനും, കൈകളിൽ വില്ലും ശരവും ഏന്തിയവനുമായ വില്വാദ്രിനാഥനെ ഞാൻ നമസ്കരിയ്ക്കുന്നു.}

പദം-രാഗം:ഗൌളീപന്ത്, താളം:ചെമ്പട
അനുപല്ലവി:
“സമദവിമത ജനവികടമകുട പരിലും
 കരണ പടുശരചാപം”
പല്ലവി:
“കലയ സദാ രഘുനായകം രാമം
 കലയ സദാ രഘുനായകം”
ചരണം1:
“വിബുധനികരകരവിഗളിതസുമകുല
 വിലസിത നവമണിഗണചൂഡം”
(“കലയ സദാ രഘുനായകം”)
ചരണം2:
“സമരധരോപരിഗത മൃഡശേഖരലസ-
 ദുരുതരശിശുശശിഫാലം”
(“കലയ സദാ രഘുനായകം”)
ചരണം3:
“വിധുഹൃദമർഷദ മാനസനളിനീ
 കനകസരോരുഹ ദളനയനം”
(“കലയ സദാ രഘുനായകം”)

{അഹങ്കാരികളായ ശത്രുക്കളുടെ ഗളംഛേദിക്കുന്നതിൽ സമർത്ഥമായ വില്ലും ശരങ്ങളും ധരിക്കുന്നവനും രഘുനാഥനുമായ രാമനെ എല്ലായിപ്പോഴും വന്ദിയ്ക്കൂ. ദേവന്മാരുടെ കൈകളിൽ നിന്നുതിരുന്ന പൂക്കളാൽ ശോഭിയ്ക്കുന്നതും, നവരത്നങ്ങൾ പതിച്ചതുമായ കിരീടം ധരിച്ചവനും, ശിവന്റെ ശിരോഭൂഷണമായ ചന്ദ്രക്കലപോലെ ഭംഗിയുള്ള നെറ്റിത്തടമുള്ളവനും, ചന്ദ്രന്‌ അസൂയയുണ്ടാക്കുന്നതായ മാനസസരസ്സിലെ പൊൻതാമരയുടെ ഇതൾ പോലുള്ള കണ്ണുകളുള്ളവനും രഘുനാഥനുമായ രാമനെ എപ്പോഴും വന്ദിയ്ക്കൂ.}
-----(തിരശ്ശീല)-----

2009 മാർച്ച് 3, ചൊവ്വാഴ്ച

സീതാസ്വയംവരം 1മുതല്‍ 11വരേയുള്ള രംഗങ്ങള്‍

ഒന്നുമുതല്‍ പത്തുവരേയുള്ള രംഗങ്ങള്‍

ഈ രംഗങ്ങള്‍ ഇപ്പോള്‍ നടപ്പിലില്ല.

രംഗം പതിനൊന്ന് (സ്വയംവരം)

രംഗത്ത്-വിശ്വാമിത്രന്‍‍(രണ്ടാംതരം മഹര്‍ഷിവേഷം), ജനകന്‍‍(വെളുത്തമനയോലതേച്ച് വെളുത്തതാടി കെട്ടിയ വേഷം), ശ്രീരാമന്‍‍(കുട്ടിത്തരം മുടിവെച്ചവേഷം), ലക്ഷ്മണന്‍‍(കുട്ടിത്തരം മുടിവെച്ചവേഷം), ദൂതന്മാര്‍, സീത(കുട്ടിത്തരം സ്ത്രീവേഷം)

ശ്ലോകം-രാഗം:മുഖാരി
“ഗൌതമന്‍ രാമനോടേഏവമങ്ങേവുമപ്പോള്‍
 ഗാഥിസൂനുസ്സമോദം യാത്രയും ചൊല്ലിവേഗാല്‍
 സാദരം ഭൂമിപന്‍ യാഗശാലാം വിവേശ
 സാധുശീലസ്സരാജാ ഗാഥിസൂനും ബഭാഷേ”
{ഗൌതമമുനി ശ്രീരാമനോട് ഇങ്ങിനെ പറഞ്ഞുകഴിഞ്ഞപ്പോള്‍ ഗാഥിസൂനുവായ വിശ്വാമിത്രന്‍ യാത്രചൊല്ലി വേഗത്തില്‍ ജനകഭൂമിപന്റെ യാഗശാലയിലേയ്ക്ക് എത്തിചേര്‍ന്നു.}

ഇരുവശങ്ങളിലും രാമലക്ഷ്മണമാരോടുകൂടി വിശ്വാമിത്രന്‍ ഇടതുവശത്തുനിന്നും ‘കിടതകധിം,താ’മോടെ പ്രവേശിക്കുന്നു. വലതുഭാഗത്തിരിക്കുന്ന ജനകന്‍ വിശ്വാമിത്രനെ കണ്ട്, വണങ്ങി, വലതുവശത്തേയ്ക്ക് ക്ഷണിക്കുന്നു. വിശ്വാമിത്രന്‍ അനിഗ്രഹിച്ച് വലതുവശം വന്ന് പീഠത്തില്‍ ഇരിക്കുന്നു. രാമലക്ഷ്മണന്മാര്‍ ഇടതുവശത്ത് നില്‍ക്കുന്നു. ജനകന്‍ വിശ്വാമിത്രനെ കുമ്പിട്ട് പദാഭിനയം ആരംഭിക്കുന്നു.
വിശ്വാമിത്രന്‍‍(കലാ:രാമചന്ദ്രന്‍ ഉണ്ണിത്താന്‍) രാമ(കലാ:ബാലസുബ്രഹ്മണ്യന്‍)‌ലക്ഷ്മണന്മാരോടുകൂടി ജനക(കലാ:കുട്ടന്‍)സമീപത്തേക്ക് വരുന്നു
പദം-
ജനകന്‍:-രാഗം:മുഖാരി, താളം:ചമ്പ
ചരണം1:
“ഗാഥിസുത മുനിതിലക സാധുഹിത നിന്നുടെ
 പാദയുഗളം കാണ്‍കകൊണ്ടു
 മോദമിയലുന്നു മാനസേ കണ്ണിണയു-
 മതിതരാം സഫലമായ് വന്നുവല്ലോ മുനേ”
ചരണം2:
“ബാലരിവരേവര്‍ മുനേ ബലകുലനികേതനൌ
 കലിതതൂണീര കോദണ്ഡൌ
 വിലസദസി ഭാസുരൌ കളഭവരഗാമിനൌ
 ഗളലസിത സിതരുചിര ഹാരശോഭാവിമൌ”
{ഗാഥിസുതാ, മുനിതിലകാ, സന്മാനസനായ അങ്ങയുടെ പാദയുഗളം കാണ്‍കയാല്‍ മനസ്സില്‍ സന്തോഷം വളരുന്നു. മുനേ, എന്റെ കണ്ണിണയും ഏറ്റവും സഫലങ്ങളായിതീര്‍ന്നു. ബലശാലികളുടെ കൂട്ടത്തിന് ഭൂഷണമായുള്ളവരും, അസ്ത്രങ്ങള്‍ നിറച്ച ആവനാഴിയും വില്ലുമേന്തിയവരും, സദസില്‍ ഏറ്റവും ശോഭയോടെ വര്‍ത്തിക്കുന്നവരും, ആനനടയോടുകൂടിയവരും, ഗളത്തില്‍ മനോഹരമായി വിലസുന്ന മാലയോടുകൂടിയവരുമായ ഈ ബാലന്മാര്‍ ആരാണ് മുനേ?}

വിശ്വാമിത്രന്‍:-രാഗം:മോഹനം
ചരണം3:
“ദശരഥനരേന്ദ്രനുടെ തനയരില്‍ ഭൂപതേ
 വിശദഗുണ യാഗരക്ഷയ്ക്കു
 കുശലമോടു ഞാനിങ്ങു കൊണ്ടുപോന്നിവരെയും
 നിശിചരരെ കൊന്നിവരും രക്ഷിച്ചു യാഗവും”
ചരണം4:
“വരുമളവിലദ്ധ്വനി വിശാലപുരത്തില്‍
 സുമതിയാം ഭൂപതിയെ കണ്ടു
 വരഗൌതമാശ്രമേ ശിലയായി മേവീടു-
 മഹല്യതന്‍ ശാപവും പോക്കിയല്ലോ”
ചരണം5:
“പുനരിവിടെ വന്നതും കാണ്മതിനു നിന്നേയും
 മനസിജാരാതിയുടെ വില്ലും
 മനുതിലകനാകിയൊരു രാമനു കാണ്മതിന്നു
 മോഹമുണ്ടതിനെ നീ കാട്ടേണമല്ലോ”
{ഭൂപതേ, ദശരഥനരേന്ദ്രന്റെ തനയരാണിവര്‍. സത്ഗുണശീലാ, ഇവരെ ഞാന്‍ യാഗരക്ഷയ്ക്കായി കൊണ്ടുവന്നതാണ്. ഇവര്‍ രാത്രീഞ്ചരരെ കൊന്ന് എന്റെ യാഗത്തെ രക്ഷിച്ചു. വരും വഴിയില്‍ വിശാലപുരത്തില്‍ സുമതിരാജാവിനെ കണ്ടു. ഗൌതമാശ്രമത്തില്‍ ശിലയായികിടന്നിരുന്ന അഹല്യയ്ക്ക് ശാപമോക്ഷവും നല്‍കി രാ‍മന്‍. പിന്നെ നിന്നെയും ശൈവചാപത്തേയും കാണാനായി ഇവിടെ വന്നു‍. മനുതിലകനായ രാമന് ശിവന്റെ വില്ല് കാണുവാന്‍ മോഹമുണ്ട്. അതിനെ നീ കാട്ടിടേണം.}
“മനസിജാരാതിയുടെ വില്ലും‍” വിശ്വാമിത്രന്‍‍-കലാ:രാമചന്ദ്രന്‍ ഉണ്ണിത്താന്‍, ജനകന്‍-കലാ:കുട്ടന്‍, ശ്രീരാമന്‍- കലാ:ബാലസുബ്രഹ്മണ്യന്‍
ജനകന്‍:(വിശ്വാമിത്രനോട്) ‘ചാപം ഉടനെതന്നെ വരുത്താം’
ഇടതുവശത്തുകൂടി ഭൃത്യര്‍ പ്രവേശിച്ച് ജനകനെ കുമ്പിടുന്നു.
ജനകന്‍:(അനുഗ്രഹിച്ചിട്ട്, ഭൃത്യരോട്) ‘ഉടന്‍ ശൈവചാപം ഇവിടെയ്ക്ക് കൊണ്ടുവരിക’
ഭൃത്യര്‍ അനുസ്സരിച്ച് കുമ്പിട്ട് നിഷ്ക്രമിക്കുന്നു. യാഗകര്‍ ശ്ലോകം ആലപിക്കുന്നു.

ശ്ലോകം^-രാഗം:പന്തുവരാളി
“ജനകനഥ സഭായാന്ത്ര്യം‌ബകം പള്ളിവില്ലെ-
 ജ്ജനിതകുതുകലീലം ദൂതസംഘൈരസംഖ്യൈ:
 ദിനമണിഗണതുല്യം കൊണ്ടരിച്ചാശു ഭൂപന്‍
 മുനികുലവരനോടങ്ങാദരാദാബഭാഷേ”
{ജനകന്‍ കൌതുകത്തോടെ വേഗം അസംഖ്യം ദൂതന്മാരേക്കൊണ്ട് സൂര്യതുല്യം പ്രകാശിക്കുന്നതായ ത്ര്യംബകം പള്ളിവില്ല് സഭയിലേയ്ക്ക് കൊണ്ടുവരീച്ചശേഷം ആദരവോടെ മുനിശ്രേഷ്ഠനോട് പറഞ്ഞു.}

[^ശ്ലോകംചൊല്ലുന്ന സമയത്ത് ദൂതന്മാര്‍ ത്ര്യംബകംവില്ല് കൊണ്ടുവന്ന് രംഗമദ്ധ്യത്തില്‍ വെച്ചിട്ട് വന്ദിച്ച് നിഷ്ക്രമിക്കുന്നു.]

പദം-രാഗം:പന്തുവരാളി, താളം:ചമ്പ
ജനകന്‍:
ചരണം1:
“കുശികസുത മുനിതിലക മഹിതചരിത
 കുശലനയനിലയ കലി കലുഷരഹിത”
ചരണം2:
“ത്രിപുരഹരമഹിത കാര്‍മ്മുകമിതല്ലോ
 നൃപനികരമിതിനെയെടുത്തതിവിവശമായി”
ചരണം3:
“ബാലനെങ്കിലുമിവന്‍ ചതുരനെങ്കില്
 കുലയേറ്റി മുറിച്ചീടേണമിതിനെയധുനാ”
{കുശികസുതനായ മുനിതിലകാ‍, മഹിതമായചരിതമുള്ളവനേ, കുശലനയങ്ങള്‍ക്ക് ഇരിപ്പിടമായുള്ളവനേ, കലി കലുഷ രഹിതനായുള്ളവനേ, ത്രിപുരഹരമായുള്ള പള്ളിവില്ല് ഇതാണ്. വളരേ രാജാക്കന്മാര്‍ ഇത് എടുക്കുവാന്‍ ശ്രമിച്ച് വിവശരായിതീര്‍ന്നിട്ടുണ്ട്. ബാലനെങ്കിലും ഇവന്‍ മിടുക്കനെങ്കില്‍ ഇപ്പോള്‍ ഇതിനെ കുലയേറ്റി മുറിച്ചീടേണം.‍}

വിശ്വാമിത്രന്‍:
ചരണം4:
“ബാലനെങ്കിലുമിവന്‍ ദശരഥസുതന്‍
 ചാലമതിയാകുമിതു മുറിചെയ്‌വതിനായി”
ചരണം5:
“നിന്മനോരഥമിന്നു കരയേറിടും
 നന്മതിയതുള്ള നൃപനായക നൃപ”
ചരണം6:(രാമനോട്)
“രഘുതിലക പുരമഥനകാര്‍മ്മുകമിതു
 സകലജനതരുണ കുലയേറ്റിമുറിക്കു”
{സന്മനസ്സുള്ള നൃപനായകാ, ബാലനെങ്കിലും ദശരഥസുതനായ ഇവന്‍ ധാരാളം മതിയാകും ഇതുമുറിക്കുവാനായി. നൃപാ, നിന്റെ മനോരഥം ഇന്ന് സാധ്യമാവും. രഘുവംശത്തിന് അലങ്കാരമായുള്ളവനേ, ശിവന്റെ ചാപമായ ഇതിനെ കുലയേറ്റി മുറിക്കു.}

ശ്രീരാമന്റെ പദം- രാഗം:ആനന്ദഭൈരവി
പല്ലവി:
“കുശികസുത നിന്‍ കടാക്ഷത്തിനാലെ
 പശുപതിശരാസനം ഖണ്ഡയാമി”
ചരണം1:
“ത്രൈലോക്യനാഥനാം ദേവദേവന്‍
 കാലാരിതന്നുടെ ചരണയുഗളം
 ചേലോടു നൌമിനതഭാഗ്യപുഞ്ജം
 മാലാശയന്തന്നിലേലായ്‌വതിന്നായ്”
ചരണം9:
“അംബകുരുമയികൃപാം ശൈലതനയേ
 അംബുജവിലോചനേ കംബുകണ്ഠീ
 ത്രൈയംബകം ഖണ്ഡയാമി തരസാ
 ത്രൈലോക്യനാഥന്‍ കടാക്ഷത്തിനാലെ”
{കുശികസുതാ, അവിടുത്തെ അനുഗ്രഹത്താല്‍ പശുപതിയുടെ ചാപം ഞാന്‍ ഖണ്ഡിക്കാം. എന്റെ മനസ്സില്‍ ദു:ഖം ഉണ്ടാകാതിരിക്കുവാനായി ത്രൈലോക്യനാഥനും ദേവന്മാരുടെദേവനുമായ കാലാരിയുടെ ചരണയുഗളം വഴിപോലെ നമിക്കുന്നേന്‍. ഇതിനു കഴിഞ്ഞത് എന്റെ സൌഭാഗ്യം. അമ്മേ, ശൈലതനയേ, എന്നില്‍ കൃപചെയ്താലും. അംബുജവിലോചനേ, ശംഖിനുസമാനമായ കഴുത്തഴകോടുകൂടിയവളേ, ത്രൈലോക്യനാഥന്റെ അനുഗ്രഹത്താല്‍ ഞാന്‍ ത്ര്യംബകം ഖണ്ഡിക്കാനൊരുങ്ങുന്നു.}
“അംബകുരുമയികൃപാം”വിശ്വാമിത്രന്‍‍-കലാ:രാമചന്ദ്രന്‍ ഉണ്ണിത്താന്‍, ജനകന്‍-കലാ:കുട്ടന്‍, ശ്രീരാമന്‍- കലാ:ബാലസുബ്രഹ്മണ്യന്‍
ശേഷം ആട്ടം-
ശ്രീരാമന്‍ ശ്രീപരമേശ്വരനെ സ്മരിച്ച്, വിശ്വാമിത്രമുനിയേയും ജനകനേയും വണങ്ങി അനുവാദം വാങ്ങി, ത്ര്യൈബകത്തിനെ മൂന്നുവട്ടം പ്രദക്ഷിണം ചെയ്ത് വണങ്ങി, വില്ലെടുത്ത് ഞാണ്‍ വലിച്ചുമുറുക്കി, കുലച്ച് ഖണ്ഡിക്കുന്നു.
ശ്രീരാമന്‍(കലാ:ബാലസുബ്രഹ്മണ്യന്‍) ത്ര്യൈബകം ഖണ്ഡിക്കുന്നു. വിശ്വാമിത്രന്‍‍-കലാ:രാമചന്ദ്രന്‍ ഉണ്ണിത്താന്‍, ജനകന്‍-കലാ:കുട്ടന്‍
(വലന്തലമേളം)
ഇടതുവശത്തുനിന്നും സീത പ്രവേശിച്ച് ജനകപാര്‍ശ്വത്തില്‍ വന്നു നില്‍ക്കുന്നു. ജനകന്‍ സീതയെകൊണ്ട് ശ്രീരാമന്റെ കഴുത്തില്‍ വരണമാല്യമിടീക്കുന്നു. ശ്രീരാമന്‍ സീതയെ പാണിഗ്രഹണം ചെയ്ത് സ്വീകരിക്കുന്നു. രാമനും സീതയും ജനകനേയും വിശ്വാമിത്രനേയും കുമ്പിട്ട് അനുഗ്രഹം വാങ്ങുന്നു. എല്ലാവരും നിഷ്ക്രമിക്കുന്നു.
സീത(കലാ:മുകുന്ദന്‍) ശ്രീരാമന്റെ(കലാ:ബാലസുബ്രഹ്മണ്യന്‍) കഴുത്തില്‍ വരണമാല്യമിടുന്നു
ശ്രീരാമന്‍(കലാ:ബാലസുബ്രഹ്മണ്യന്‍) സീതയെ(കലാ:മുകുന്ദന്‍) പാണിഗ്രഹണം ചെയ്ത് സ്വീകരിക്കുന്നു
-----(തിരശ്ശീല)-----

സീതാസ്വയംവരം 12മുതല്‍ 15വരെയുള്ള രംഗങ്ങള്‍

പന്ത്രണ്ട്,പതിമൂന്ന്,പതിനാല് രംഗങ്ങള്‍

ഈ രംഗങ്ങള്‍ സാധാരണയായി ഇപ്പോള്‍ അവതരിപ്പിച്ചുവരുന്നില്ല.

രംഗം പതിനഞ്ച്

രംഗത്ത്-ദശരഥന്‍‍(പച്ചവേഷം), ശ്രീരാമന്‍, ലക്ഷ്മണന്‍, സീത, പരശുരാമന്‍‍(കറുത്ത താടി കെട്ടിയ ഒന്നാം‌തരം മഹര്‍ഷിവേഷം^)

[^പണ്ട് തേച്ചവേഷം തന്നെയായിരുന്നു പരശുരാമന്റേതും. ബലരാമന്റേതുപോലെയുള്ള വേഷം കെട്ടി, ചുട്ടിക്കുതാഴെ നീണ്ട് ചുവന്നതാടി കെട്ടിയ രീതിയിലായിരുന്നു ഇത്. എന്നാല്‍ പാളത്താറുപോലെയുള്ള ഉടുത്തുകെട്ടും നീണ്ട കറുത്തതാടിയും കെട്ടിയ മഹര്‍ഷി(മിനുക്ക്) വേഷമായാണ് ഇന്നുകാണുന്നത്. രാജാരവിവര്‍മ്മയുടെ ആലേഖ്യത്തിലെ വേഷത്തെ അടിസ്ഥാനമാക്കി പത്മഭൂഷണ്‍ രാമന്‍‌കുട്ടിനായരുടെ നേതൃത്വത്തില്‍ കലാമണ്ഡലത്തില്‍ ചിട്ടപ്പെടുത്തിയതാണ് പുതിയ ഈ പുതിയവേഷം. പിന്നീട് പത്മശ്രീ വാഴേങ്കിട കുഞ്ചുനായര്‍ കോട്ടക്കല്‍ കളരിയിലും ഈ പുതിയ വേഷവിധാനം നടപ്പിലാക്കി.]

ശ്ലോകം-രാഗം:ശങ്കരാഭരണം
“ഇത്ഥം കൃത്വാ വിവാഹം സുതരൊടു ജരഠന്‍ ഭൂമിപന്‍ പോകുമപ്പോള്‍
 മദ്ധ്യേമാര്‍ഗ്ഗം മഹീയാന്‍ ഭൃഗുപതിരധികം ക്രുദ്ധനായ് തത്രവന്നു
 രുദ്ധ്വാരാമം സതാതം പുരമഥനധനുര്‍ ഭംഗവും ചെയ്തുനീയി
 ന്നദ്ധാ പോകുന്നതില്ലെന്നുരുതരപരുഷം പൂണ്ടു ചൊന്നാനിവണ്ണം”
{ഈവിധം വിവാഹിതരായ സുതരോടുകൂടി വൃദ്ധനായ ഭൂമിപന്‍ പോകുമ്പോള്‍ മാര്‍ഗ്ഗമദ്ധ്യേ ഭൃഗുപതി അതീവക്രുദ്ധനായി വന്നെത്തി. രാമനേയും താതനേയും തടഞ്ഞ്, ‘പുരമഥനന്റെ ധനുസ്സ് മുറിച്ച നീ സൈര്യമായി പോവില്ല’ എന്ന് ദേഷ്യത്തോടെ പറഞ്ഞു.}

ഇടതുവശത്തുനിന്നും ദശരഥനും രാമനും സീതയും ലക്ഷ്മണനും ‘കിടതകധിം,താ’മോടെ പ്രവേശിച്ച്, രംഗമദ്ധ്യത്തിലേക്ക് നീങ്ങുന്നു. പെട്ടന്ന് വലതുഭാഗത്തുകൂടി മഴുവും വൈഷ്ണവചാപവും ധരിച്ചുകൊണ്ട് ക്രുദ്ധനായ പരശുരാമന്‍ ചാടിക്കൊണ്ട് പ്രവേശിച്ച്, രാമനെ തടയുന്നു. ദശരഥാദികള്‍ ഭാര്‍ഗ്ഗവരാമനെ വണങ്ങുന്നു.
പരശുരാമന്‍:‘എടാ, എടാ, മൂഢാ, എന്റെ ഗുരുവായ ശിവന്റെ ചാപം മുറിച്ചതെന്തിന്? ഞാന്‍ ഇന്ന് ക്ഷത്രിയരായ നിങ്ങളെയെല്ലാം നശിപ്പിക്കുന്നുണ്ട്, നോക്കിക്കോ.’
പരശുരാമന്‍ നാലാമിരട്ടിചവുട്ടിയിട്ട് പദം ആടുന്നു.

പരശുരാമന്‍(കോട്ട:നന്ദകുമാര്‍) പ്രവേശിച്ച് രാമനെ(സദനം ഭാസി)‌ തടയുന്നു

പദം-രാഗം:ശങ്കരാഭരണം, താളം:ചെമ്പട(മൂന്നാംകാലം)
പല്ലവി:
“ആരെടാ നടന്നീടുന്നു രാമനോടാ മൂഢാ
 വീരനെങ്കിലെന്നെ നീ ജയിച്ചു പോകവേണം”
ചരണം1:
“ഘോരമായ ശൈവം വില്ലിനെ മുറിച്ചെന്നു നീ
 പാരം മദഞ്ചിത്തതാരില്‍ കരുതീടവേണ്ടാ”
ചരണം2:
“വിഷ്ണുതന്റെ ഹുങ്കാരത്താല്‍ ഭഗ്നമായ ചാപം
 ദുഷ്ട നീ മുറിച്ചതിന്നു ശൌര്യംകൊണ്ടല്ലേതും”
ചരണം3:
“ഉത്തമദശരഥന്റെ പുത്രനെങ്കിലും തേ
 ചിത്രം ചിത്രം ദുര്‍മ്മദമുണ്ടേറെനല്ലതല്ല”
(“ആരെടാ നടന്നീടുന്നു രാമനോടാ .................”)
{ആരെടാ നടന്നീടുന്നു? മൂഢനായ രാമനോ? നീ വീരനാണേങ്കില്‍ എന്നെ ജയിച്ച് പോകണം. ഘോരമായ ശൈവചാപം മുറിച്ചെന്ന് നീ മനസ്സില്‍ വളരെ അഹങ്കരിക്കരുത്. വിഷ്ണുവിന്റെ ഹുങ്കാരത്താല്‍ മടങ്ങിയ ചാപം ദുഷ്ടനായ നീ ഇന്ന് മുറിച്ചത് ശൌര്യം കൊണ്ടല്ല. ഉത്തമനായ ദശരഥന്റെ പുത്രനെങ്കിലും നിന്റെ ഈ അത്ഭുതകരമാ‍യ ദുര്‍മ്മദം ഒട്ടും നല്ലതല്ല.}
“ആരെടാ നടന്നീടുന്നു” പരശുരാമന്‍-കോട്ട:നന്ദകുമാര്‍, ശ്രീരാമന്‍- സദനം ഭാസി
ശ്രീരാമന്‍:
ചരണം5:
“ഭാര്‍ഗ്ഗവ മുനിതിലക പോവതിന്നെനിക്കു
 മാര്‍ഗ്ഗന്നീ തരേണമല്ലോ മാമുനികുലേശ”
{മാമുനികളുടെ കൂട്ടത്തിന് ഈശ്വരനായുള്ളവനേ, ഭാര്‍ഗ്ഗവാ, മുനിതിലകാ, എനിക്ക് പോവതിനായി മാര്‍ഗ്ഗത്തെ നീ തരേണമേ}
“മാര്‍ഗ്ഗന്നീ തരേണമല്ലോ” പരശുരാമന്‍-കോട്ട:നന്ദകുമാര്‍, ശ്രീരാമന്‍- സദനം ഭാസി
പരശുരാമന്‍:
ചരണം6:
“അല്പനായ രാജന്യകുമാരാ നീയെവിടെ ഇപ്പോള്‍
 പോവതിനായിമാര്‍ഗ്ഗം ചോദിച്ചതു ചൊല്‍ക”
(“ആരെടാ നടന്നീടുന്നു രാമനോടാ .................”)
{നിസ്സാരനായ രാജകുമാരാ, നീ ഇപ്പോള്‍ എവിടെ പോകാനുള്ള മാര്‍ഗ്ഗമാണ് ചോദിച്ചത്? പറയുക}

ശ്രീരാമന്‍:
ചരണം7:
“മുന്നമെങ്ങുനിന്നു ഞാനിങ്ങു പോയെന്നാലങ്ങുതന്നെ
 പോകുന്നതിനു ഞാന്‍ മര്‍ഗ്ഗത്തെത്തരിക”
{ഞാന്‍ മുന്‍പ് എങ്ങുനിന്ന് പോന്നുവോ അങ്ങോട്ടുതന്നെ പോകുന്നതിന് എനിക്ക് മാര്‍ഗ്ഗത്തെ തന്നാലും}
“മുന്നമെങ്ങുനിന്നു ഞാന്‍” പരശുരാമന്‍-കോട്ട:ദേവദാസ്‍, ശ്രീരാമന്‍- പള്ളിപ്പുറം സുനില്‍
പരശുരാമന്‍:
ചരണം8:
“ഉത്തരമെന്നോടിദാനീമിത്ഥമുരയ്ക്കാതെ
 യുദ്ധം തന്നീടുക മമചെറ്റും വൈകിടാതെ”
(“ആരെടാ നടന്നീടുന്നു രാമനോടാ .................”)
{ഈ വിധം എന്നോട് ഉത്തരം പറയാതെ ഒട്ടും വൈകാതെ എനിക്ക് യുദ്ധം തന്നീടുക}

ശ്രീരാമന്‍:
ചരണം9:
“ഹേതുവൊന്നും കൂടാതെകണ്ടിപ്പോള്‍ യുദ്ധംചെയ്‌വാന്‍
 ഏതൊരുവന്‍ മോഹിപ്പതു ചേതോഹരശീല”
{മനോഹരമായ ശീലത്തോടുകൂടിയവനേ, കാരണമൊന്നും കൂടാതെ ഇപ്പോള്‍ യുദ്ധംചെയ്യാന്‍ ഏതൊരുവന്‍ മോഹിക്കും?}

പരശുരാമന്‍:
ചരണം10:
“ദാശരഥിയായ രാമനെങ്കിലും ഭൂമിയില്‍
 ഭാര്‍ഗ്ഗവരാമനെങ്കിലും രണ്ടിലൊന്നേയാവൂ”
{ദാശരഥിയായ രാമനൊ ഭാര്‍ഗ്ഗവരാമനോ രണ്ടിലൊന്നുമതി ഇനി ഭൂമിയില്‍}

ദശരഥന്റെ പദം-രാഗം:തോടി, താളം:ചെമ്പട
പല്ലവി:
“ഭൃഗുപതേ ഭാര്‍ഗ്ഗവ ദീനപരിപാലക
 സുഖമരുള്‍ക മേ വിഭോ മഹിതചരിത”
ചരണം1:
“ബാലരാമെന്നുടയ തനയരിലഹോ മുനേ
 നലമരുള്‍ക മുനിവര കോപമരുതേ”
ചരണം2:
“അടിമലരിലടിമപെടു മടിയനുടെ തനയരില്‍
 അരുതരുതു കോപമതു കളക കളക”
ചരണം3:
“ദീനനാമെന്നുടെ തനയ വധമതില്‍നിന്നു
 പരമമുനിപുംഗവ വിരമ വിരമ”
{ഭൃഗുസുതനായ ഭാര്‍ഗ്ഗവാ, ദീനപരിപാലകാ, വിഭോ, മഹിതമായ ചരിതത്തോടുകൂടിയവനേ, എനിക്ക് സുഖത്തെ അരുളിയാലും. ബാലരായ എന്റെ തനയരില്‍ കോപം അരുതേ. അവരെ അനുഗ്രഹിക്കേണമേ. അങ്ങയുടെ അടിമലരില്‍ അടിമപ്പെടുന്ന അടിയന്റെ തനയരില്‍ കോപം അരുതരുതേ. പരമമുനിപുംഗവാ, ദീനനായ എന്റെ തനയന്റെ വധോദ്യമത്തില്‍നിന്നും അങ്ങ് പിന്മാറിയാലും.}
“അരുതരുതു കോപമതു കളക”

ഇടശ്ലോകം-രാഗം:കേദാരഗൌഡം
“ഏവം പറഞ്ഞു പദമാശു നമിച്ച ഭൂപം^
 പാദേന തട്ടിയുടനേ ബഹുകോപമോടും
 നീലാബുദാഭതനുഭാസുരമാശു രാമം
 കമ്പിച്ചു ദേഹമതിഘോരമിവണ്ണമൂചേ”
{ഇങ്ങിനെ പറഞ്ഞ് പെട്ടന്ന് പാദത്തില്‍ നമസ്ക്കരിച്ച രാജാവിനെ വലുതായ കോപത്തോടെ ഉടനെ കാല്‍കൊണ്ട് തട്ടിമാറ്റിയശേഷം പരശുരാമന്‍ നീലമേഘശ്യാമളനായ രാമനോട് ദേഹം വിറപ്പിച്ചുകൊണ്ട് ഘോരതരമായി ഈവണ്ണം പറഞ്ഞു.}

[^ശ്ലോകം ചൊല്ലുമ്പോള്‍ ദശരഥന്‍ പരശുരാമന്റെ കാല്‍ക്കല്‍ നമസ്ക്കരിക്കുന്നു. പരശുരാമന്‍ ദശരഥനെ ചവുട്ടിമാറ്റുന്നു. ശ്രീരാമന്‍ ദശരഥനെ പിടിച്ചെഴുന്നേല്‍പ്പിക്കുന്നു.]

പദം-പരശുരാമന്‍:-രാഗം:കേദാരഗൌഡം, താളം:ചെമ്പട(മൂന്നാംകാലം)
ചരണം1:
“രാജകുലാധമ നിന്നുടെ ചരിതം
 രാജസമധിക മനോജ്ഞം”
പല്ലവി:
“രേ രേ രാഘവ രാമാ”
{എടാ, എടാ, രാഘവരാമാ, രാജകുലാധമാ, നിന്റെ ചരിതം രാജസവും അധിക മനോഹരവും തന്നെ.}

ശ്രീരാമന്‍:-രാഗം:ഭൈരവി, താളം:ചെമ്പട(മൂന്നാംകാലം)
ചരണം2:
“ശസ്ത്രവുമേന്തിയണഞ്ഞതു കണ്ടിട്ടത്ര നിനചേന്‍ മുനിവരനെന്നും”
പല്ലവി:
“ഭാര്‍ഗ്ഗവമുനിവര രാമ”
{മുനിവരനായ ഭാര്‍ഗ്ഗവരാമാ, ശസ്ത്രവുമായി വരുന്നതുകണ്ടപ്പോള്‍ മുനിവരനാണെന്ന് കരുതി. }

പരശുരാമന്‍:

ചരണം3:
“വൃദ്ധതരാമൊരു നിശിചരിയേ നീ
 തത്ര ഹനിച്ചതു യുക്തമഹോ”
(“രേ രേ രാഘവ രാമാ”)
{ഹോ! ഏറ്റവും വൃദ്ധയായൊരു നിശിചരിയെ നീ കൊന്നത് വളരെ യുക്തം തന്നെ} 
“തത്ര ഹനിച്ചതു യുക്തമഹോ” ശ്രീരാമന്‍-കോട്ട:കേശവന്‍
പരശുരാമന്‍-കോട്ട:ഹരിദാസന്‍
ശ്രീരാമന്‍:
ചരണം4:
“അവള്‍ മമ മാതാവല്ല മുനീന്ദ്ര
 ശുഭതര ചരിത മഹാത്മന്‍”
(“ഭാര്‍ഗ്ഗവമുനിവര രാമ”)
{നല്ല ചരിതമുള്ള മഹാത്മാവേ, മുനീന്ദ്രാ, അവള്‍ എന്റെ മാതാവല്ല}
“അവള്‍ മമ മാതാവല്ല“ പരശുരാമന്‍-കലാ:രാമന്‍‌കുട്ടിനായര്‍,
ശ്രീരാമന്‍-കലാ:ബാലസുബ്രഹ്മണ്യന്‍
പരശുരാമന്‍:
ചരണം5:
“ക്ഷത്രിയവംശമശേഷം കൃത്തം
 ചെയ്തവനഹമിതി കേട്ടില്ലേ നീ”
(“രേ രേ രാഘവ രാമാ”)
{ക്ഷത്രിയവംശം അശേഷം നശിപ്പിച്ചവനാണ് ഞാന്‍. നീയിത് കേട്ടിട്ടില്ലെ?}

ശ്രീരാമന്‍:
ചരണം6:
“സത്യമഹോ നീ ചൊന്നതു ഭാര്‍ഗ്ഗവ
 ഉത്തമ ഞാനെവനാകുന്നു മുനേ”
(“ഭാര്‍ഗ്ഗവമുനിവര രാമ”)
{ഭാര്‍ഗ്ഗവരാമാ, ഹോ! അങ്ങുപറഞ്ഞതു സത്യം തന്നെ. ഉത്തമനായമുനേ, പിന്നെ ഞാന്‍ ആരാകുന്നു?}

പരശുരാമന്‍:
ചരണം7:
“പരിചൊടു നീ എന്നുടെ ചാപത്തെ
 തരസാ കുലയേറ്റീടണമല്ലോ”
(“രേ രേ രാഘവ രാമാ”)
{ നീ പെട്ടന്ന് എന്റെ ചാപത്തെ വഴിപോലെ കുലയേറ്റണം}

പരശുരാമന്‍ വൈഷ്ണവചാപം പിടിച്ച് നില്‍ക്കുന്നു. ശ്രീരാമന്‍ വില്ല് പലവട്ടം തരുവാന്‍ ആവശ്യപ്പെട്ടിട്ടും നല്‍കുന്നില്ല. തുടര്‍ന്ന് ശ്രീരാമന്‍ പരശുരാമന്റെ കൈയ്യില്‍നിന്നും ചാപം ബലമായി പിടിച്ചുവാങ്ങി കുലയ്ക്കുന്നു. പരശുരാമന്‍ അതുകണ്ട് അത്ഭുതപെട്ട് നില്‍ക്കുന്നു. വില്ല് കുലച്ചുപിടിച്ചുകൊണ്ട് ശ്രീരാമന്‍ പദാഭിനയം തുടരുന്നു.
പരശുരാമ(കലാ:രാമന്‍‌കുട്ടിനായര്‍)നില്‍നിന്നും ശ്രീരാമന്‍(കലാ:ബാലസുബ്രഹ്മണ്യന്‍) ചാപം പിടിച്ചുവാങ്ങുന്നു
ശ്രീരാമന്‍:
ചരണം8:
“വില്ലുകുലച്ചു തൊടുത്തൊരു ബാണം
 ചൊല്ലുക എവിടെ അയയ്ക്കണമെന്നു”
ചരണം9:
“ധരണീസുരനാം നിന്നെ കൊല്‍‌വാ-
 നരുതെന്നിഹ ഞാന്‍ കരുതീടുന്നേന്‍”
ചരണം10:
“പുണ്യകുലം വാ മാനസ വേഗം
 ഖണ്ഡിപ്പതിനുരചെയ്ക”
{വില്ലുകുലച്ച് തൊടുത്ത ഈ ബാണം എവിടെ അയയ്ക്കണമെന്ന് പറയുക. ബ്രാഹ്മണനായ നിന്നെ കൊല്ലുന്നത് ശരിയല്ലാ എന്ന് ഞാന്‍ കരുതുന്നു. പുണ്യകുലത്തേയോ മാനസവേഗത്തേയോ ഖണ്ഡിക്കേണ്ടത്? പറയൂ?}

ശ്ലോകം-രാഗം:മദ്ധ്യമാവതി
“ശ്രീരാമനേവമരുള്‍ചെയ്തതു കേട്ടുടന്താ-
 നാലോക്യ രാമമധികം ഭൃഗുനന്ദനോപി
 നാരായണം നയനഗോചരമാശു ദൃഷ്ട്വാ
 പാരന്തെളിഞ്ഞു ഹൃദയേ നിജഗാദ രാമം”
{ശ്രീരാമന്‍ ഇപ്രകാരം അരുള്‍ചെയ്തതു കേട്ടയുടന്‍ ഭൃഗുനന്ദനന്‍ ശ്രീരാമനെ നല്ലവണ്ണം നോക്കി. മഹാവിഷ്ണുവിനെ ശ്രീരാമനില്‍ പ്രത്യക്ഷമായി കണ്ടിട്ട് സന്തുഷ്ടനായ ഭൃഗുരാമന്‍ പറഞ്ഞു.}

(വലന്തലമേളം)
പരമാര്‍ത്ഥം ബോദ്ധ്യമായ പരശുരാമന്‍ ശാന്തനായി, ഭക്തിപൂര്‍വ്വം ശ്രീരാമനെ പുണര്‍ന്നശേഷം പദാഭിനയം ആരംഭിക്കുന്നു.

പരശുരാമന്റെ പദം-രാഗം:മദ്ധ്യമാവതി, താളം:ചെമ്പട(രണ്ടാംകാലം)
പല്ലവി:
“ജയ ജയ രാമചന്ദ്ര ജാനകീപതേ”
ചരണം1:
“നാരായണ പാപഹര പാരായണ ജഗദീശ
 പാരാവാരശായിന്‍ ദേവ നാരദാദിമുനിഗേയ”
ചരണം2:
“ചെയ്തു ഞാന്‍ പ്രതിജ്ഞ മുന്നം ക്ഷിതിയില്‍ മുഹുര്‍ത്തനേര-
 മല്ലാതെ നില്ക്കയില്ലെന്നു കല്യ വൈകുന്നു പോവാനായ്”
ചരണം3:
“എന്നുടെ മനോവേഗത്തെ എന്നതിനാല്‍ കളയൊല്ല
 പുണ്യരാശേ ഞാനാര്‍ജ്ജിച്ച പുണ്യലോകങ്ങളെ ഖണ്ഡിക്ക”
{രാമചന്ദ്രാ, വിജയിച്ചാലും. ജാനകീപതേ വിജയിച്ചാലും. നാരായണാ, പാപങ്ങളെ ഹരിക്കുന്നവനേ, ജഗദീശാ, അനന്തശായിയായുള്ളദേവാ, നാരദാദിമുനികളാല്‍ പുകഴ്ത്തപ്പെടുന്നവനേ, നിന്നെ ഭജിക്കുന്നേന്‍. ഭൂമിയില്‍ ഒരു മുഹുര്‍ത്ത നേരത്തിലധികം ഒരിടത്തും നില്‍ക്കുകയില്ലെന്ന് ഞാന്‍ മുന്‍പേ പ്രതിജ്ഞ ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. സമര്‍ത്ഥനായവനേ, പോവാനായി വൈകുന്നു. അതിനാല്‍ എന്റെ മനോവേഗത്തെ കളയരുതേ. പുണ്യരാശേ, ഞാന്‍ ആര്‍ജ്ജിച്ചിട്ടുള്ള പുണ്യലോകങ്ങളെ ഖണ്ഡിച്ചാലും.}

ശ്രീരാമന്‍ ബാണമയക്കുന്നു.
(വലന്തലമേളം അവസാനിപ്പിക്കുന്നു)
ശ്രീരാമന്‍(കോട്ട:കേശവന്‍) ബാണമയക്കുന്നു. (പരശുരാമന്‍-കോട്ട:ഹരിദാസന്‍)
പരശുരാമന്‍:
ചരണം4:-രാഗം:പുറന്നീര
“നിന്നോടിളപ്പെട്ടതിനാ ലിന്നെനിക്കില്ലവമാനം
 മന്നവ തപസ്സുചെയ്‌വാനിന്നി ഞാന്‍ പോകുന്നു രാമ”
{ഇന്ന് നിന്നോട് പരാജയപ്പെട്ടതിനാല്‍ എനിക്ക് അപമാനമില്ല. മന്നവാ, രാമാ, ഞാനിനി തപസ്സുചെയ്യുവാനായി പോകുന്നു.}
“ജയ ജയ രാമചന്ദ്ര” പരശുരാമന്‍-കലാ:രാമന്‍‌കുട്ടിനായര്‍, ശ്രീരാമന്‍-കലാ:ബാലസുബ്രഹ്മണ്യന്‍
ശേഷം ആട്ടം-
പരശുരാമന്‍:‘ഭൂമിയില്‍ വന്നവതരിച്ച അങ്ങയുടെ വൈഷ്ണവതേജസ്സ് കാണുവാന്‍ ആഗ്രഹിച്ചിട്ടാണ് ഞാന്‍ അങ്ങയോടു കയര്‍ത്തത്. ഇനി ഞാന്‍ തപസ്സുചെയ്യുവാനായി പോകട്ടെ’
അന്യോന്യം വന്ദിച്ചശേഷം പരശുരാമന്‍ നിഷ്ക്രമിക്കുന്നു.
ദശരഥന്‍:(ശ്രീരാമനെ ആശ്ലേഷിച്ചിട്ട്) ‘ഇനി നമുക്ക് അയോദ്ധ്യയിലേക്ക് പോവുകതന്നെ’
ദശരഥനും രാമന്‍ലക്ഷ്മണന്‍മാരും സീതയും നിഷ്ക്രമിക്കുന്നു.
-----(ധനാശി)-----

പതിനഞ്ചാം രംഗത്തില്‍ കോട്ടക്കല്‍ ചിട്ടപ്രകാരമുള്ള പ്രധാന വത്യാസം

കോട്ടക്കല്‍ പി.എസ്.വി.നാട്ട്യസംഘം കളരിയില്‍ 
പത്മശ്രീ വാഴേങ്കിട കുഞ്ചുനായര്‍ ചിട്ടപ്പെടുത്തിയതനുസ്സരിച്ച് പതിനഞ്ചാം രംഗാരംഭത്തില്‍, ശ്ലോകത്തിനുശേഷം തിരശ്ശീലതാഴ്ത്തി പരശുരാമന്റെ കുറച്ച് ആട്ടം ഉണ്ട്. ഈ ആട്ടം കഴിഞ്ഞ് തിരശ്ശീല ഉയര്‍ത്തിയിട്ട് വീണ്ടും താഴുത്തുമ്പോഴാണ് ദശരഥാദികള്‍ രംഗത്തുവരുന്നത്.

പരശുരാമന്റെ ആട്ടം-
തിരശ്ശീല നീക്കുമ്പോള്‍ രംഗമദ്ധ്യത്തിലെ പീഠത്തില്‍ പരശുരാമന്‍ തപസ്സില്‍ ഇരിക്കുന്നു. പെട്ടന്ന്‍ ഘോരമായ ഒരു ശബ്ദം കേട്ട് പരശുരാമന്‍ തപസ്സില്‍ നിന്നും ഞെട്ടിയുണരുന്നു.
പരശുരാമന്‍:‘അതിഘോരമായ ഒരു ശബ്ദം കേള്‍ക്കുന്നതെന്ത്?’ (ശ്രദ്ധിച്ച്, ആകാശത്തില്‍ കണ്ട്) ‘അതാ ദേവകള്‍ പുഷ്പവൃഷ്ടി നടത്തുന്നു. കാരണമെന്ത്?’ (ഇരുവശവും ശ്രദ്ധിച്ച്, കേട്ടിട്ട്) ‘എന്ത്? ശ്രീരാമന്‍ ജയിക്കട്ടെ, ശ്രീരാമന്‍ ജയിക്കട്ടെ എന്നോ? ഞാനല്ലാതെ മറ്റൊരു രാമനോ?’ (വീണ്ടും ശ്രദ്ധിച്ചുകേട്ടിട്ട്) ‘ദേവകള്‍ പറയുന്നതെന്ത്? ദാശരഥിയായ ശ്രീരാമന്‍ ശൈവചാപം ഖണ്ഡിച്ചു‘ (പെട്ടന്ന് വളരെ കോപാവിഷ്ടനായി) ‘എന്ത്? എന്റെ ഗുരുനാഥന്റെ പൂജനീയമായ ശൈവചാപം കേവലം ഒരു രാജകുമാരന്‍ ഖണ്ഡിച്ചുകളഞ്ഞുവെന്നോ? ഇത് ഞാന്‍ സഹിക്കില്ല. അഹങ്കാരിയായ അവനെ ഞാന്‍ നശിപ്പിക്കുന്നുണ്ട്.’ (ദൂരെ എന്തോ കോലാഹലം കണ്ട് പീഠത്തില്‍ കയറി വീക്ഷിച്ചിട്ട്) ‘രാമനുള്‍പ്പെടെ നാലുരാജകുമാരന്മാരും പത്നിമാരോടും രാജപരിവാരങ്ങളോടും കുടി ഘോഷത്തോടേ വരികയാണ്. ഇവരെ വെറുതെവിട്ടുകൂടാ. ഇനി ഇവരുടെ വഴിതടുത്ത് രാമനെ എതിരിടുകതന്നെ’
പരശുരാമന്‍ നാലാമിരട്ടി എടുത്തിട്ട് നിഷ്ക്രമിക്കുന്നു.
-----(തിരശ്ശീല)-----